Hans van Manen

Hans van Manen

Vaste choreograaf

Hans van Manen (Nieuwer-Amstel, 1932) wordt internationaal erkend als een van de grootmeesters van het hedendaagse ballet. Inclusief zijn balletten voor televisie heeft hij inmiddels meer dan 150 balletten gecreëerd, alle voorzien van zijn onmiskenbare signatuur. De grote helderheid in structuur als ook de geraffineerde eenvoud van zijn choreografieën leverden hem de bijnaam ‘Mondriaan van de dans’ op. Behalve door Het Nationale Ballet en Nederlands Dans Theater – de twee voornaamste uitvoerders van zijn werk – worden zijn choreografieën door ruim negentig buitenlandse gezelschappen vertolkt. Tot de internationale sterren met wie hij door de jaren heen heeft gewerkt, behoren Anthony Dowell, Marcia Haydée, Natalia Makarova, Rudolf Nureyev, Oeljana Lopatkina en Diana Vishneva. Behalve als choreograaf is Van Manen ook tien jaar uiterst succesvol als fotograaf actief geweest. Zijn werk is in boekvorm gepubliceerd en was te zien op internationale tentoonstellingen.

Van Manen kreeg eind jaren veertig van de vorige eeuw zijn eerste balletlessen van Sonia Gaskell. Zij nam hem in 1951 op in haar groep Ballet Recital. Vervolgens danste Van Manen bij het Ballet van de Nederlandse Opera en Les Ballets de Paris van Roland Petit. In 1955 debuteerde hij als choreograaf met Olé, Olé, la Margarita. Zijn derde creatie, Feestgericht, werd bekroond met de Staatsprijs voor Choreografie. Vanaf 1960 werkte Van Manen afwisselend bij de twee belangrijkste dansgezelschappen van Nederland: hij was gedurende tien jaar mede artistiek-directeur van het Nederlands Dans Theater en daarna achtereenvolgens huischoreograaf van Het Nationale Ballet (1973-1987) en Nederlands Dans Theater (1988-2003). Sinds 2005 is hij wederom als vaste choreograaf verbonden aan Het Nationale Ballet.

Bij zijn vijfenzeventigste verjaardag in 2007 organiseerde Het Nationale Ballet het Hans van Manen Festival, een eerbetoon waarbij twintig van zijn choreografieën werden uitgevoerd door Nederlandse en internationale topgezelschappen en -solisten. Tijdens dit festival werd Van Manen bevorderd tot Commandeur in de Orde van de Nederlandse Leeuw. In 2000 werd hij onderscheiden met de Erasmusprijs en in 2013 met de Gouden Eeuw Award. Ook werd hij in 2013 benoemd tot beschermheer van de Nationale Balletacademie, onderdeel van de Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten. In 2015 trad Van Manen als lid toe tot de Akademie van Kunsten.

In 2017 werd Van Manen in Montpellier, in aanwezigheid van minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Jet Bussemaker, benoemd tot Commandeur in de Franse Ordre des Arts et des Lettres. Een jaar later ontving hij de Eremedaille voor Kunst en Wetenschap van de Huisorde van Oranje, vanwege ‘zijn enorme bijdrage aan de kunsten in Nederland en het ballet in het bijzonder’.

  • 2018: Eremedaille voor Kunst en Wetenschap van de Huisorde van Oranje
  • 2017: Commandeur des Arts et des Lettres (Franse ministerie van Cultuur)
  • 2013: Gouden Eeuw Award
  • 2013: Benoeming tot beschermheer Nationale Balletacademie
  • 2013: Benois de la Danse voor Variations for two couples
  • 2007: VSCD Oeuvreprijs
  • 2007: Commandeur in de Orde van de Nederlandse Leeuw
  • 2005: Benois de la Danse Life Time Achievement Award
  • 2005: Grand Pas Award
  • 2004: Musikpreis der Stadt Duisburg
  • 2004: Deutsche Tanzpreis
  • 2000: Erasmusprijs
  • 1998: Archangel, Edinburgh Festival Critics Award
  • 1997: Gino Tani International Prize
  • 1996: Bob Angelo Penning van het COC
  • 1993: Deutsche Tanzpreis
  • 1992: Officier in de Orde van Oranje-Nassau
  • 1991: Sonia Gaskell-prijs
  • 1991: Choreografieprijs van de VSCD (Vereniging van Schouwburg- en Concertgebouwdirecties) voor Two
  • 1957: Staatsprijs voor Choreografie voor zijn ballet Feestgericht