Hans van Manen

Hans van Manen

Vaste choreograaf

Hans van Manen (Nieuwer-Amstel, 1932) wordt internationaal erkend als een van de grootmeesters van het hedendaagse ballet. Inclusief zijn balletten voor televisie heeft hij meer dan 150 balletten gecreëerd, alle voorzien van zijn onmiskenbare signatuur. Helderheid in structuur, een geraffineerde eenvoud en een afkeer van onnodige decoratieve franje vormen de kernelementen van zijn uiterst muzikale choreografieën, waarin het altijd draait om menselijke relaties, echter zonder anekdotisch te worden.  

Van Manen kreeg zijn eerste balletlessen eind jaren veertig van de vorige eeuw van Sonia Gaskell. Zij nam hem in 1951 op in haar groep Ballet Recital. Vervolgens danste Van Manen bij het Ballet van de Nederlandse Opera en Les Ballets de Paris van Roland Petit. In 1955 debuteerde hij als choreograaf met Olé, Olé, la Margarita. Al voor zijn derde creatie, Feestgericht, werd hij bekroond met de Staatsprijs voor Choreografie. Vanaf 1960 werkte Van Manen afwisselend bij de twee belangrijkste dansgezelschappen van Nederland: hij was gedurende tien jaar mede artistiek-directeur van het Nederlands Dans Theater en daarna achtereenvolgens huischoreograaf van Het Nationale Ballet (1973-1987) en Nederlands Dans Theater (1988-2003). Sinds 2005 is hij wederom als vaste choreograaf verbonden aan Het Nationale Ballet.  

Behalve door Het Nationale Ballet, Nederlands Dans Theater en Introdans – de drie Nederlandse ‘hoeders’ van het Van Manen-repertoire – worden Van Manens choreografieën ook door ruim negentig buitenlandse gezelschappen uitgevoerd. 

Tot Van Manens belangrijkste ‘dansmuzen’ bij Nederlands Dans Theater en Het Nationale Ballet behoren (in chronologische volgorde) Gérard Lemaître, Marianne Sarstädt, Alexandra Radius en Han Ebbelaar, Coleen Davis, Rachel Beaujean, Fiona Lummis, Sol Léon, Sabine Kupferberg en Igone de Jongh. Onder de vele buitenlandse dansers met wie Van Manen werkte, bevinden zich wereldsterren als Anthony Dowell, Marcia Haydée, Natalia Makarova, Rudolf Nureyev, Oeljana Lopatkina en Diana Vishneva.

Tijdens het Hans van Manen Festival dat Het Nationale Ballet in 2007 organiseerde, werd Van Manen bevorderd tot Commandeur in de Orde van de Nederlandse Leeuw. In 2000 werd hij onderscheiden met de Erasmusprijs en in 2013 met de Gouden Eeuw Award. Ook werd hij in 2013 benoemd tot beschermheer van de Nationale Balletacademie, onderdeel van de Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten. In 2015 trad Van Manen als lid toe tot de Akademie van Kunsten. 

In 2017 werd Van Manen in Montpellier, in aanwezigheid van minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Jet Bussemaker, benoemd tot Commandeur in de Franse Ordre des Arts et des Lettres. Een jaar later ontving hij de Eremedaille voor Kunst en Wetenschap van de Huisorde van Oranje, vanwege ‘zijn enorme bijdrage aan de kunsten in Nederland en het ballet in het bijzonder’. 

In juni 2022 organiseert Het Nationale Ballet wederom een Hans van Manen Festival, een eerbetoon ter gelegenheid van zijn negentigste verjaardag. In drie weken tijd worden achttien van zijn choreografieën uitgevoerd door Het Nationale Ballet, de Junior Company van Het Nationale Ballet, Nederlands Dans Theater 1 en 2, Introdans, het Wiener Staatsballett, Stuttgarter Ballett en Ballet am Rhein Düsseldorf-Duisburg.  

Behalve als choreograaf is Van Manen ook tien jaar uiterst succesvol als fotograaf actief geweest. Zijn werk is in boekvorm gepubliceerd en was te zien op internationale tentoonstellingen. 

 

Hans van Manen 90 jaar

Op 11 juli 2022 wordt Hans van Manen, grootmeester van de Nederlandse dans, negentig jaar. Het Nationale Ballet viert dat uitgebreid, met een festival én met een tournee door heel Nederland, waarbij het gezelschap drie juwelen uit zijn omvangrijke Van Manen-oeuvre presenteert.

Vier dit feestelijke eerbetoon met ons mee!

Seizoen 2022-2023
Gedurende seizoen 2022-2023 is van Hans van Manen Frank Bridge Variations te zien in Balanchine / Van Manen / Arqués (9-19 november 2022). Kijk hier voor meer informatie