De Nationale Opera presenteert

Saint François d´Assise Olivier Messiaen

Deze productie was te zien in juni 2008

SAINT FRANÇOIS D'ASSISE

Olivier Messiaen
Opéra en trois actes et huit tableaux
Libretto van Olivier Messiaen
Wereldpremière 28 november 1983, Palais Garnier, Parijs

 

DEZE PRODUCTIE

Nieuwe productie
Première 1 juni 2008
Voorstellingen in het kader van het Holland Festival

Over de opera

Bij zijn enige opera werd de gelovige katholiek Messiaen natuurlijk beïnvloed door talrijke geestelijke werken uit de Franse muziek van het begin van de 20ste eeuw. Het door de componist zelf geschreven libretto was voor hem als persoonlijke geloofsbelijdenis even belangrijk als zijn muziek. Dat de heilige Franciscus de titelrol kreeg toebedeeld, is te verklaren uit diens verwantschap met Christus. Conflictsituaties zijn bewust vermeden, en het geheel ontvouwt zich als een groots ritueel over de zin en het doel van het leven. Het eigenlijke drama speelt zich in het orkest af, en het in alle opzichten kolossale werk krijgt het karakter van een welhaast filosofisch discours over tijd en ruimte, waarbij de verschijning van de engel, de genezing van de leproos en de vogelpreek als kernscènes uitsteken.

Het verhaal

I
Saint François en Frère Léon zijn onderweg. François legt uit dat de volmaakte vreugde gelegen is in het aanvaarden van lijden, daarbij denkend aan het lijden van Christus. Na een gebed zingt François de broederschap verzen uit zijn lofzangen op de schepping voor. Een leproos vindt genezing door een omhelzing van François, nadat een engel de heilige erop gewezen heeft dat God liefde is. 

II
De engel klopt op de kloosterdeur en vraagt de monniken over de predestinatie en andere theologische kwesties. Élie weigert geïrriteerd hierop in te gaan; Bernard geeft een goed antwoord. Tot François spreekt de engel niet in woorden, maar in hemelse muziek, die de heilige doet bezwijmen. Als hij bijkomt, zegt hij dat zijn ziel zijn lichaam verlaten zou hebben als de engel nog langer had gespeeld. Voor Massée identificeert François allerlei soorten vogels, tot welke hij vervolgens preekt. Hij prijst en zegent hen, waarna een groot vogelconcert begint.

III
François bidt dat hij alvorens te sterven de smarten van Jezus Christus mag voelen en de grote liefde waardoor deze heeft willen lijden voor de zondaars. Christus antwoordt bevestigend, bij monde van het koor. François ontvangt op wonderbaarlijke wijze de vijf stigmata van Jezus: wonden in zijn handen, zijn voeten en zijn rechterzijde. De heilige neemt afscheid van de schepping, de stad en de monniken. Hij hoort de nachtegaal zingen. De engel en de leproos zijn gekomen om hem bij te staan in zijn laatste ogenblikken. François sterft.

Team, Cast en Koor

Muzikale leiding 
Ingo Metzmacher
Regie 
Pierre Audi
Decor en licht 
Jean Kalman
Kostuums 
Angelo Figus
Video 
Erwan Huon
Dramaturgie 
Klaus Bertisch
Orkest 
Residentie Orkest
Koor 
Koor van De Nederlandse Opera
Instudering koor 
Martin Wright
L´Ange 
Camilla Tilling /
Heidi Grant Murphy
Saint François 
Rod Gilfry
Le Lépreux 
Hubert Delamboye
Frère Léon 
Henk Neven
Frère Massée 
Tom Randle
Frère Élie 
Donald Kaasch
Frère Bernard 
Armand Arapian
Frère Sylvestre 
Jan Willem Baljet
Frère Rufin 
André Morsch

Residentie Orkest

Met zijn nieuwe artistieke profiel bewijst het Residentie Orkest meer dan ooit dat symfonische muziek ook in de 21e eeuw voor een groot en breed publiek van betekenis kan zijn. Het orkest geeft concerten in zijn thuishaven de Dr Anton Philipszaal, Den Haag. Het orkest treedt in toenemende mate op in omliggende gemeenten als Leiden, Gouda en Wassenaar, en is ook veelvuldig te horen op diverse grote podia in binnen- en buitenland. Belangrijk zijn ook de samenwerkingen met Haagse- en nationale partners als het Nationaal Toneel, Festival Classique, Paard van Troje, Gemeentemuseum en De Nederlandse Opera, Nederlandse Opera Academie en de Zaterdagmatinee.

    di 28 jan Ivan Hewett, The Daily Telegraph

    ‘As for last night's Prom from The Hague Philharmonic and the Netherlands Opera Chorus, it beggars all description. Over six spellbinding hours they and a fine cast of nine singers gave us Messiaen's tremendous opera on the life of St Francis of Assisi. […] It's a tough call to portray saintly perfection without appearing insipid, but baritone Rod Gilfrey seized the opportunities for characterisation. Behind him the 120-strong orchestra and the chorus performed as if their lives depended on it, bringing out the naïve pictorialism, the grandeur, and above all the vast tenderness of Messiaen's resplendent score.’

    di 28 jan Tom Service, Opera Today

    ‘Last night's Proms performance was as close to musical heaven as you could imagine. If you hear only one thing this week, let it be this. […] It was an unforgettable experience for the couple of thousand who were there, who gave the Hague Philharmonic (really the Residentie Orkest with a different name), the Choir of Netherlands Opera and conductor Ingo Metzmacher the ecstatic reception they deserved.’

    di 28 jan Paul Driver, The Sunday Times

    ‘the last of the 17 Messiaen centenary tributes, and the grandest of the season’s single-work programmes, took the form of a concert performance by Netherlands Opera of his solitary stage piece, Saint François d’Assise, which runs for four hours. The audience for this event was not among the larger ones and seemed oddly male-dominated, but it evinced a well-nigh religious attentiveness and was rewarded with a performance under Ingo Metzmacher of quite lacerating precision and power: an astounding display of orchestral iridescence and explosiveness. Rod Gilfry heroically sustained the sapping title role, and Heidi Grant Murphy was a rapturous, vocally immaculate high-soprano Angel.’