De Nationale Opera presenteert

idomeneo Wolfgang Amadeus Mozart (1756-1791)

Deze productie was te zien in maart 2004

IDOMENEO

Wolfgang Amadeus Mozart
Dramma per musica in tre atti, KV 366
Libretto van Giovanni Battista Varesco
Wereldpremière 29 januari 1781, Residenztheater, München

 

DEZE PRODUCTIE

Nieuwe productie
Naar een origineel concept voor het Festspielhaus Baden-Baden en de Salzburger Festspiele
Première 4 maart 2004

Over de opera

Weliswaar strookt ‘Idomeneo’ in grote trekken nog met de eisen van de traditionele opera seria, maar Mozart doet met dit werk toch een beslissende stap naar de volledige ontplooiing van zijn scheppend vermogen. Het aandeel van koor- en ensemblezang getuigt van een sterke invloed van Gluck, maar het is Mozarts verdienste dat hij de solistenrollen sterk heeft geïndividualiseerd. Het libretto is gebaseerd op een tekst naar het bijbelverhaal van Jephta. Varesco koos echter voor een goede afloop. Dit happy end moet niet gezien worden als een concessie aan het publiek, maar als een door de geest van de Verlichting geïnspireerde metafoor: de oude vorst treedt af om plaats te maken voor zijn zoon, de representant van de nieuwe tijd. 

‘Verlichting is het uittreden van de mens uit de onmondigheid die hij aan zichzelf te wijten heeft. Onmondigheid is het onvermogen zich van zijn verstand te bedienen zonder de leiding van een ander.’ - Immanuel Kant

Het verhaal

I
Na de val van Troje is de Trojaanse prinses Ilia als krijgsgevangene naar Kreta gebracht, waar prins Idamante, de zoon van koning Idomeneo, haar gastvrij in het paleis heeft opgenomen. Ook Elettra, de dochter van Agamemnon, heeft op Kreta haar toevlucht gevonden. Zij is verliefd op Idamante, die echter steeds meer gaat voelen voor Ilia. Men wacht op de terugkeer van Idomeneo, die om zijn deelname aan de Trojaanse oorlog door de woede van Neptunus wordt achtervolgd en in een zeestorm terechtkomt. Om zijn leven te redden zweert hij het eerste levende wezen dat hem op Kreta tegemoetkomt aan Neptunus te offeren. Idomeneo's vertrouweling Arbace bericht dat het schip van de koning met man en muis is vergaan. Grote droefenis heerst alom. Idomeneo wordt echter door de golven op het strand geworpen, waar Idamante hem vindt. Na een scheiding van tien jaren herkennen zij elkaar niet onmiddellijk, maar als Idomeneo beseft dat hij zijn eigen zoon moet offeren, slaat hij op de vlucht.

II
Idomeneo hoopt het gruwelijke offer te kunnen vermijden door Idamante opdracht te geven Elettra naar Argos terug te brengen. Maar als zij op het punt staan aan boord te gaan, steekt er een hevige storm op, die hun vertrek belet. Een verslindend zeemonster duikt op.

III
Idamante en Ilia verklaren elkaar hun liefde, waarna de prins tegen het monster ten strijde trekt. Intussen bekent Idomeneo wat hij Neptunus heeft gezworen. Na zijn triomfantelijke terugkeer krijgt Idamante de waarheid te horen. Hij is bereid te sterven om een einde te maken aan de toorn van de zeegod. Als Ilia zich voor Idamante wil opofferen, klinkt plotseling de stem van Neptunus, die verklaart dat de liefde heeft overwonnen. Idomeneo doet afstand van de troon en maakt plaats voor Idamante en Ilia.

Team, Cast en Koor

Muzikale leiding 
Hartmut Haenchen
Regie 
Karl-Ernst
Ursel Herrmann
Decor, kostuums, licht 
Karl-Ernst Herrmann
Orkest 
Nederlands Kamerorkest
Continuo 
Peter Lockwood, klavecimbel
Viola de Hoog / Christian Louwens, cello
Koor 
Koor van De Nederlandse Opera
Instudering koor 
Winfried Maczewski
Idomeneo 
Torsten Kerl
Idamante 
Joyce DiDonato
Ilia 
Rebecca Evans
Elettra 
Anna Caterina Antonacci
Arbace 
Jeffrey Francis
Gran Sacerdote di Nettuno 
Robin Leggate
La voce 
Cornelius Hauptmann
Cretensi 
Bernadette Bouthoorn
Inez Hafkamp
Ruud Fiselier
Sander Heutinck

Muziek

Nederlands Kamerorkest

Het Nederlands Philharmonisch Orkest | Nederlands Kamerorkest behoort als vaste orkestpartner van De Nationale Opera tot de beste Europese operaorkesten. Marc Albrecht is sinds 2011 chef-dirigent van het NedPhO|NKO en van De Nationale Opera.

Het NedPhO|NKO presenteert zich nationaal en internationaal ook in een gevarieerde concertprogrammering. Thuiszaal is Het Koninklijk Concertgebouw. Het orkest verbindt artistieke excellentie met gastvrijheid voor een breed publiek en neemt verantwoordelijkheid voor de toekomst met omvangrijke programma’s voor educatie en talentontwikkeling. Klassieke muziek wordt zo bereikbaar voor iedereen.

 

    do 30 jan NRC Handelsblad

    De kracht van deze enscenering ligt echter in de uitstekende cast met een visueel en vocaal uiterst expressieve uitbeelding van de onderling steeds schurende confrontaties. De klaaglijk klinkende bijrol van Arbace (Jeffrey Francis) wordt in zijn reusachtige treurnis zelfs monumentaal.

    do 30 jan Financieele Dagblad

    En een gelukkig feit is de terugkeer in de 'bak' van dirigent Hartmut Haenchen, die nog altijd merkbaar affiniteit heeft met zowel Mozart als met het Nederlands Kamerorkest.

    do 30 jan Noordhollands Dagblad

    Zo menselijk, zo ontroerend levensecht eindigt Mozarts opera Idomeneo, zoals die in de regie van het echtpaar Ursel en Karl-Ernst Herrmann, donderdagavond in het Amsterdamse Muziektheater bij De Nederlandse Opera zijn première beleefde. Geen zwaar moralistisch Griekse mythe, maar een bemoedigend drama met een glimlach.