De Nationale Opera presenteert

OEDIPUS REX & PSALMENSYMFONIE Igor Stravinsky (1882–1971)

Deze productie was te zien in maart 1998

OEDIPUS REX & PSALMENSYMFONIE

Igor Strawinsky
Libretto van Jean Cocteau naar Sophocles
Met teksten uit de Vulgaat in een bewerking van Peter Sellars

 

 

Deze productie

Nieuwe productie voor De Nederlandse Opera
Nieuwe versie van de productie van het Salzburger Festspiel
Première 4 maart 1998

De mythe

Oedipus is het enige kind van Jocaste en Laïus, koning van Thebe. Een orakel waarschuwt zijn ouders dat hun zoon zijn vader zal doden en met zijn moeder zal trouwen. Om geen bloedschuld op zich te laden, doodt Laïus zijn zoon niet, maar laat de baby met doorboorde enkels en samengebonden voeten op een berg achter. Daar wordt hij gevonden door een herder, die hem naar Polybus en Merope brengt, het kinderloze vorstelijk paar van Corinthe.

Als Oedipus, inmiddels een jongeman, hoort zeggen dat hij niet de zoon van Polybus en Merope is, gaat hij naar Delphi om het orakel te raadplegen. Daar krijgt hij te horen dat hij zijn vader zal doden en zijn moeder huwen.
 
Ontzet over deze gruwelijke voorspelling besluit Oedipus niet naar Corinthe en zijn - vermeende - ouders terug te keren. In de buurt van Thebe komt hem op een nauwe doorgang bij een driesprong een wagen tegemoet. De voerman gelast hem uit de weg te gaan, Oedipus weigert, een inzittende slaat met zijn stok naar hem; Oedipus doodt de reizigers, één slechts weet te ontkomen.
 
Oedipus vervolgt zijn weg en komt bij Thebe, die wordt geterroriseerd door de Sfinx: dit gevleugelde monster geeft elke voorbijganger een raadsel op en verslindt iedereen die het antwoord schuldig blijft. Oedipus is de eerste die het raadsel weet op te lossen, waarna de Sfinx zich van haar rots stort. Als een bevrijder wordt Oedipus Thebe binnengehaald en krijgt de hand van Jokaste, de weduwe van koning Laïus, die kort tevoren op weg naar Delphi gedood is. Jocaste schenkt hem twee zoons en twee dochters, Antigone en Ismene.
 
Als hij een jaar of twintig heeft geregeerd, breekt in de stad de pest uit. Koning Oedipus stuurt Creon, broer van Jocaste, naar Delphi om het orakel te vragen wat de oorzaak is van deze ramp. Bij zijn terugkeer meldt Creon dat de plaag veroorzaakt wordt doordat de moord op Laïus niet gewroken is: de moordenaar woont nog in Thebe en moet verjaagd worden. Oedipus stelt een onderzoek in. Hij verhoort de blinde ziener Tiresias en de enig overlevende van de moord op de driesprong. Ook de herder die Laïus' zoontje destijds naar koning Polybus heeft gebracht wordt ondervraagd. Als Oedipus en Jocaste de waarheid achterhaald hebben - dat Oedipus zijn vader heeft gedood en zijn moeder heeft getrouwd -, hangt Jocaste zich op en steekt Oedipus zich de ogen uit.
 
Oedipus wordt door Creon, de nieuwe koning, uit Thebe verbannen en zwerft met Antigone, zijn oudste dochter, vele jaren rond. Hij sterft vredig in de omgeving van Athene.
 

Team, Cast en Koor

Muzikale leiding 
Hans Vonk
Regie 
Peter Sellars
Instudering regie 
Roman Hurko, Peter Sellars
Decor 
Coop Himmelb(l)au: Wolf D. Prix, Markus Pillhofer
Kostuums 
Dunya Ramicova
Licht 
James F. Ingalls
Orkest 
Radio Filharmonisch Orkest
Koor 
Koor van de Nederlandse Opera
Instudering koor 
Winfried Maczewski
Oedipus 
Chris Merritt
Jocaste 
Lorraine Hunt
Creon / Tiresias / Boodschapper 
Willard White
Herder 
Thomas Randle
Antigone 
Elaine Tse
Ismene 
Sen Hea Ha