De Nationale Opera presenteert

DIE WALKÜRE Richard Wagner (1813–1883)

Deze productie was te zien in januari 1998

Die Walküre

Richard Wagner
Der Ring des Nibelungen
Erster Tag
Libretto van Richard Wagner
Wereldpremière 26 juni 1870, Königliches Hof- und National-Theater, München

Deze productie

Nieuwe productie
Première 31 januari 1998

Het verhaal

Sinds Das Rheingold heeft Wotan niet alleen de negen Walküren verwekt, maar ook de tweeling Siegmund en Sieglinde. Deze zijn al jong van elkaar gescheiden, want toen Siegmund en zijn vader op een dag terugkwamen van de jacht, hadden rovers zijn moeder vermoord en zijn zuster ontvoerd. Sieglinde werd uitgehuwelijkt aan Hunding, een van de leden van deze bende. Inmiddels is Siegmund ook het spoor van zijn vader kwijt, en hij wordt voortdurend achtervolgd door rampspoed.

EERSTE BEDRIJF
 
Tijdens een zwaar onweer vlucht Siegmund de boshut van Hunding binnen, die rond een essenstam is gebouwd. Gewond en wapenloos zijgt hij bij de haard neer. Zo wordt hij aangetroffen door Hundings vrouw, Sieglinde, en beiden voelen onmiddellijk een geheimzinnige band. Als Hunding binnenkomt en Siegmunds relaas heeft aangehoord, herkent hij in hem de vijand op wie zijn clan die dag nog jacht heeft gemaakt. Voor deze ene nacht biedt hij hem onderdak; morgen echter zullen zij tegen elkaar in het krijt treden.
 
Alleen achtergebleven, vraagt Siegmund zich vertwijfeld af waar toch het zwaard blijft dat zijn vader hem ooit beloofd heeft als hij in opperste nood zou verkeren. Stil komt Sieglinde binnen, die Hunding een slaapdrank heeft gegeven. Zij vertelt over de vreemdeling die tijdens het bruiloftsfeest een zwaard tot het heft in de essenstam stak, dat ook de sterkste mannen er niet uit hebben kunnen trekken. Inmiddels beseft ze wie die vreemdeling was en voor wie deze het zwaard bestemde... Siegmund slaagt erin het zwaard uit de stam te trekken, en broer en zus weten dat ze hun wederhelft hebben hervonden. Beschermd door het zwaard Nothung vluchten ze weg in de lentenacht.
 
TWEEDE BEDRIJF
 
Wotan geeft zijn lievelingsdochter Brünn- hilde opdracht te zorgen dat Siegmund het gevecht met Hunding wint. Als godin van het huwelijk kan zijn vrouw Fricka de overspelige liefde van de beide Walsungen echter niet tolereren. Zij eist dat Wotan zijn handen van Siegmund aftrekt: om haar eer te redden moet de Walsung sterven.
 
Brünnhilde treft haar vader wanhopig aan, verpletterd door het besef dat hij volkomen in zijn eigen netten verstrikt is geraakt. Na enig aandringen neemt hij haar in vertrouwen en vertelt over de Ring, die hij Alberich ontfutselde maar niet aan de Rijndochters teruggaf; hoe deze nu in het bezit is van de reus Fafner en hoe hij Siegmund bestemd had om de Ring alsnog aan de Rijn terug te bezorgen. De paradox is echter dat alleen een volstrekt vrije held de vloek van de Ring zal kunnen opheffen; maar alleen al door Siegmund met het onoverwinnelijke zwaard toe te rusten, heeft Wotan hem tot zijn handlanger gemaakt. Fricka heeft dit doorzien en hij moet haar eis wel inwilligen. Hij geeft Brünnhilde het bevel te zorgen dat Siegmund door Hunding wordt verslagen en waarschuwt haar voor zijn toorn die haar zal treffen als zij hem niet gehoorzaam is.
 
Siegmund en Sieglinde zijn op de vlucht voor Hunding. Terwijl Sieglinde slaapt, laat Brünnhilde Siegmund weten dat dat hij met haar naar Walhalla moet gaan. Als hij hoort dat zijn zuster-bruid hem niet mag vergezellen en bovendien dat zij zwanger van hem is, dreigt hij Sieglinde en zichzelf te doden. Diep geraakt door zijn wanhoop en liefde, besluit Brünnhilde Siegmund de overwinning te bezorgen.
 
In het hierop volgende gevecht wordt Siegmund inderdaad door Brünnhilde beschermd. Net als hij Hunding wil vellen, komt Wotan echter tussenbeide en verbrijzelt Siegmunds zwaard. Nadat Hunding zijn weerloze tegenstander heeft verslagen, raapt Brünnhilde snel de brokstukken van Nothung bijeen en vlucht
met Sieglinde weg. Grimmig geeft Wotan aan Hunding het bevel om Fricka te gaan melden dat de schande gewroken is, maar zijn verachtelijke handgebaar maakt dat Hunding dood neervalt. Wotan zet de achtervolging van Brünnhilde in en zweert dat zij gruwelijk voor haar misdrijf zal moeten boeten.
 
DERDE BEDRIJF
 
De Walküren komen bijeen om gesneuvelde helden naar Walhalla te brengen. Brünnhilde arriveert als laatste. Haastig vertelt zij waarom zij Sieglinde gered heeft en vraagt haar zusters om bescherming tegen Wotan. Geen van allen durven zij zich echter aan de wrok van hun vader bloot te stellen, en Brünnhilde besluit dat Sieglinde alleen moet vluchten.
 
Ze overhandigt haar de brokstukken van Siegmunds zwaard en zegt haar alle ontberingen te doorstaan omdat zij zwanger is van ’s werelds grootste held, Siegfried, die Nothung aaneen zal smeden.
 
Wotan nadert en spreekt zijn straf uit: Brünnhilde wordt voor eeuwig verstoten en zal op de Walkürenrots te slapen worden gelegd, tot prooi van de eerste de beste man die haar wakker maakt. Als de andere Walküren ontzet protesteren, stuurt Wotan hen weg en verbiedt hun hier ooit nog terug te keren.
Brünnhilde smeekt haar vader zijn straf te verzachten. Juist door zijn geliefde Walsung wél te beschermen, heeft zij immers Wotans diepste wens vervuld. Als Wotan blijft weigeren zijn vonnis te herroepen, bezweert zij hem ten slotte de rots door een vuurgordijn te omringen, zodat alleen een held zich in haar nabijheid zal wagen. Diep ontroerd stemt hij hiermee in, en na een bewogen afscheid kust hij Brünnhilde in slaap. Hij roept de vuurgod Loge op, en als deze zijn taak heeft volbracht, zegt Wotan bezwerend: ‘Wie mijn speerpunt vreest, zal nooit dit vuur doorschrijden!’

Team en cast

Muzikale leiding 
Hartmut Haenchen
Regie 
Pierre Audi
Decor 
George Tsypin
Kostuums 
Eiko Ishioka
Licht 
Wolfgang Göbbel
Dramaturgie 
Klaus Bertisch
Orkest 
Nederlands Philharmonisch Orkest
Siegmund 
John Keyes
Hunding 
Kurt Rydl
Wotan 
John Bröcheler
Sieglinde 
Nadine Secunde
Brünnhilde 
Jeannine Altmeyer
Fricka 
Reinhild Runkel
Gerhilde 
Irmgard Vilsmaier
Ortlinde 
Annegeer Stumphius
Waltraute 
Hanna Schaer
Schwertleite 
Hebe Dijkstra
Helmwige 
Kirsi Tiihonen
Siegrune 
Margit Neubauer
Grimgerde 
Regina Mauel
Rossweise 
Elzbieta Ardam